☙ РеестрRegister
Корабль❦дураковThe Ship❦of Fools
Das NarrenschiffLXXXV
Краса ли юных, знать, казнаТобой, о смерть, пощажена?Всё, что для жизни рожденоИ смертно, — прочь уйти должно.
Mag adel / guot / sterck / jugents zyerHan fryd vnd ruow / o todt vor dirAls das / das leben ye gewannVnd toetlich ist das muoß dar von
Гравюра к главе «О забвении смерти», Базель, 1490-е

О забвении смертиOf Not Providing for Death

Nit fürsehen den dott
❦
LXXXVО забвении смертиOf Not Providing for Death
Друзья, обманут всяк из нас,
Кто на земле живёт сейчас:
Не помышляем в должный срок
О смерти, чей закон жесток.
Мы знаем твёрдо наперёд,
Что час назначенный придёт,
Не знаем — как, когда и где;
А смерть находит нас везде.
Мы все умрём и, как вода,
Уйдём мы в землю без следа.
Мы дурни, раз за столько лет
В нас о кончине мысли нет,
А Бог нам годы дал затем,
Чтоб к смерти снарядиться всем
И помнить, выучив урок:
Никто от ней уйти не мог.
Уж магарыч распит, и нам
Не отступиться: по рукам!
Час первый нёс последний час;
Кто первого создал из нас,
Тот знал последнего кончину.
Но глупость красит нам личину,
Чтоб думать мы не стали впредь,
Что здесь нас не оставит смерть,
Кудрей не пощадит ничьих,
Венков, корон зелёных в них.
Ей имя — Ганс-Не-Разбирай:
Кого, схватив, тряхнёт, — пускай
Силён он, и красив, и млад, —
Тот скачет на чудной на лад:
То смертный, говорю, скачок:
Озноб, и резь, и пот потёк;
Растянется, совьётся он
Червём: вот штурм со всех сторон.
О смерть, сильна твоя рука:
Берёшь юнца и старика!
О смерть, как имя жёстко всем,
Кто властен, родовит, и тем,
Всех паче, кто и дух, и пыл
В добре лишь бренном положил.
Смерть топчет равною стопой
Дворец царя, шалаш простой,
Не чтит ни блеска, ни казны:
Ей папа и мужик равны.
Дурак, кто день за днём бежит
От той, что всё равно сразит,
И мнит: бубенцами звеня,
Укроюсь — не узрит меня.
На том условье всяк рождён,
Что и уйдёт отсюда он
И смерти предан будет тот,
Чья из груди душа уйдёт.
Одним законом смерть берёт
Всё то, в чём жизнь хоть миг живёт.
Ты мрёшь, другой помедлит чуть,
Но вечно здесь не быть отнюдь.
Кто тысячу годов прожил,
И тот в конце концов почил.
Отца переживает сын
На срок, что носят плащ один,
Иной уйдёт вперёд отца:
Телячьим шкурам нет конца.
Один вослед другим идёт;
Кто худо умер — кара ждёт.
И те глупцы, кто слёзы льёт,
О мёртвом плачет и ревёт,
Жалея для него покой,
Какого жаждет всяк живой:
Никто не рано в тот предел
Идёт, где вечный всем удел.
Иному благо в том как раз,
Что Бог позвал в столь ранний час.
Смерть многим пользу принесла,
Избавив от скорбей и зла;
Иные смерть зовут и ждут;
И ей спасибо воздадут
Те, к коим шла, не ждав, чтоб звали;
Немало пленных волю взяли,
Из тюрем вывела иных,
Кому сидеть бы вечно в них.
Не ровно счастье делит клад,
Но смерть равняет всех подряд.
Вот судия, что ни на грош
Не сбавит: просьбой не проймёшь.
Одна за всё воздаст сполна,
Вовек не милует она.
Никто ей не был господин:
Все шли за нею, как один.
Все в хоровод её идут:
Король и папа, клир и люд.
Иной и не гадал совсем,
А первым в пляс поставлен тем,
И вот — трусит в цепи, простак:
То «вестервальдер», то «рысак».
Готовься прежде он к тому —
Врасплох не пасть бы так ему.
Ушло немало дураков,
Чей помысел бывал таков:
Гробницу ставить, и казны
Клал столько — все изумлены.
Так Артемисии рукой
Был Мавзолей, как никакой,
Супругу ставлен, столь богат
Убранством, столь больших затрат,
Что стал одним он из семи
Чудес, известных меж людьми.
В Египте также, говорят,
Гробниц, что пирамиды, ряд:
Вот Хемнис выстроил одну
И всю в неё вложил казну;
Там тысяч триста шестьдесят
Людей работало подряд;
За зелень столько дал одну
(Об остальном не помяну),
Что ныне, мыслю, ни один
Не оплатил бы властелин.
Амасис строил гроб такой,
Родопа кончила другой.
Великой дурью мир объят:
Такие деньги зря валят
В гроба, куда швыряют в срок
Костяк да с пеплом лишь мешок,
И столько тратят, чтобы там
Был выстроен дворец червям,
А ради душ — ничуть труда,
Хоть им-то жить и жить всегда.
Душе не в помощь пышный гроб,
Ни мрамор многопудный, чтоб
Висели шлем, и стяг, и щит:
«Здесь господин с гербом лежит», —
На камне высекут. Пустяк!
Щит настоящий — лишь костяк,
Грызёт то червь, то жаба, гад:
Тем гербом царь и смерд богат.
Кто брюхо жирное растил,
Тот свиту дольше всех кормил.
Тут драка, ломка, рвут из рук,
Родня друг друга режет вдруг
За то, кому весь клад принять;
Душа же — бесам, не отнять,
И в торжестве своём срамном
Из бани в баню — волоком,
Из сущей стужи в сущий зной.
Безумен человек земной:
О душах нету попеченья,
О теле — вечное раденье.
Земля у Бога вся свята:
Лежит добро, чья смерть чиста.
Иных покров небес одел,
И камень им не тяготел:
Найдёшь ли краше гроб, чем тот,
Где свет с небесных звёзд течёт?
Бог кости в должный срок найдёт.
Гроб лучший — праведный конец,
А грешных смерть — всех зол венец.
Wir werden btrogen lieben fründ
All die vff erden leben syndt
Das wir fürsehen nit by zyt
Den dott / der vnser doch schont nüt
Wir wissen / vnd ist vnß wol kunt
Das vnß gesetzet ist die stundt
Vnd wissen nit wo / wenn / vnd wie /
Der dott der ließ nye keynen hye
Wir sterben all / vnd fliessen hyn /
Dem wasser glich zuor erden jn
Dar vmb sint wir groß narrecht doren
Das wir nit gedencken jnn vil joren
Die vns gott dar vmb leben lott
Das wir vns rüsten zuo dem dot
Vnd leren / das wir muessen künnen
Vnd moegen jnn keyn weg entrynnen
Der wynkouff ist gedruncken schon
Wir moegen nit dem kouff abston
Die erste stund / die letst ouch bracht
Vnd der den ersten hat gemacht
Der wust ouch / wie der letst würd sterben
Aber die narrheyt duot vns ferben
Das wir gedencken nit dar an
Das vns der dott nit hie würt lan
Vnd vnsers hübschen horsß nit schonen
Noch vnser gruenen krentz / vnd kronen
Er heisst worlich / hans acht syn nit
Dann wellen er begryfft / vnd schütt
Er sie wie starck / schon / oder jung
Den lert er gar eyn seltzen sprüng
Den ich billich den dotsprung heiß
Das eym vß dringt kalt / grym / vnd sweiß
Vnd streckt / vnd krimbt sich / wie ein wurm
Dann do duot man den rechten sturm
O dott wie starck ist din gewalt
Sydt du hyn nymbst beid jung / vnd alt /
O dott wie gar hert ist din nam
Dem adel / gwalt / vnd hohem stam
Vor vß dem der syn freüd / vnd muot
Alleyn setzt / vff das zytlich guot
Der dott mit glichem fuoß zerschütt
Der künig Sael / vnd hyrten hüt
Er acht keyn pomp / gewalt / vnd guot
Dem babst / er wie dem buren duot
Dar vmb eyn dor ist / wer alltag
Flücht / dem er nit entrinnen mag
Vnd meynt / wann er syn schellen schütt
Das jnn der dott / dar vmb saeh nitt
Vff sollich gding eyn yeder har
Kunt / das er ouch von hinnan far
Vnd erloubet sy dem dott
Wann von dem lib die sel vß got /
Mit glichem gsatz / der dot hyn fuert
Als das / das leben ye beruert
Du stürbst / der blibt noch lenger hie
Vnd bleib die leng doch keyner nye
Die tusent jor erlebten schon
Die muesten doch zuo letst ouch gon
Es ist kum vmb ein rock zuo thuon
Das noch dem vatter leb der suon
Der vor dem vatter styrbt zuo zyt
Dann man fynd ouch vil kelber hütt
Je eyner fert dem ander noch
Wer nit wol styrbt / der fyndt syn roch
Des glich jr narrheyt ouch erscheynen
Die vmb eyn dotten / truren / weynen /
Vnd jm vergünnen synr ruow
Do wir doch all begeren zuo /
Dann keyner fert zuo frueg do hyn
Do er muoß ewicklichen syn
Jo gschicht gar manchem wol dar an
Das gott jm ruefft zyttlich hyn dan
Der dott ist manchem nütz gesyn
Das er on wart / truebsal / vnd pyn /
Vil hant den dot ouch selb begert
Der dott vil dancks an den bewerdt
Zuo den er kam / ee man jm rueff /
Vil gefangen er jnn fryheyt schueff
Vil hat er vß dem kercker bracht
Den der was ewicklich eracht /
Das glück deylt vnglich guot / vnd rich
Aber der dott macht es als glich
Der ist eyn richter / der gantz nytt
Ettwas abloßt durch yemans bytt /
Der ist alleyn / der all ding lont /
Der ist / der nye keym ye hat gschont
Nye keym gehorsam er ye wart
Sie muesten all vff syne fart
Vnd dantzen jm noch synem reyen
Baebst / keyser / künig / bischoff / leyen
Der mancher noch nit hat gedacht
Das man den vordantz jm hatt bracht
Das er muoß dantzen an dem gzotter
Den westerwaelder / vnd den trotter
Hett er sich vor dar zuo gerüst
Er wer nit so stümpflyng erwüst
Dann manch groß narr ist yetz do hyn
Der sorg hatt vff die grebniß syn
Vnd leyt dar an so grosses guot
Das es noch manchen wundern duot
Als Mausolum / das jrm man
Arthemesia hatt gemachen lan
Vnd so vil kosten dran geleyt
Mit grosser gzyerd / vnd rylicheyt
Das es der syben wunder eyns
Ist / die man fyndt jm erden kreiß /
Ouch graeber jnn Egypten landt
Die man Pyramides hat genant
Vor vß als Chemnis macht eyn grab
Dar an er henckt syn guot vnd hab
Do dry mol hundert tusent man
Vnd sechtzig tusent werckten an
Dan er vmb krut gab also vil
(Der ander kost ich schwigen will)
Keyn fürsten ich so rich yetz halt
Der das alleyn moecht han bezalt /
Des glich ouch Amasis jm macht
Wie Rhodope / hatt eyns volbracht
Das was eyn groß dorheyt der welt
Das man leit eyn so mechtig gelt
An graeber / do man würffet hyen
Den aesch sack / vnd die schelmen beyn
Vnd gab so grossen kosten vß
Das man den würmen macht eyn huß
Vnd durch der selen willen nüt
Duot / die doch leben muoß all zyt /
Die sel hilfft nüt eyn kostlich grab
Oder das man groß marmel hab
Vnd vff henck schylt / helm / banner groß
Hie lyt eyn herr / ist woppens gnoß
Howt man jm dann jnn eynen steyn /
Der recht schilt / ist eyn dotten beyn
Dar an würm / schlangen / krotten nagen /
Das woppen / Keyser / buren / tragen
Vnd wer hie zücht eyn feyßten wangst
Der spißt / syn waepner aller langst /
Do ist eyn vaechten / ryssen / brechen /
Die fründ sich vmb das guot erstechen /
Welcher es gantz behalten well
Die tüfel / sint gewisß der sel
Vnd duont mit der wuest triumphieren
Von eym bad jnn das ander fueren /
Von yttel kelt / jnn yttel hytz /
Wir menschen leben gantz on wytz /
Das wir der sel / nit naemen war
Des libs wir sorgen yemer dar /
All erd die ist gesaegnet gott
Wol lytt der / der do wol ist dott
Der hymel manchen dotten deckt
Der vnder keynen steyn sich streckt
Wie kund der han eyn schoener grab
Dem das gestyrn lücht oben ab /
Got fyndt die beyn zuo syner zytt
Wer wol stirbt / des grab ist des hoehst /
Der sünder dot / der ist der boesst
· LXXXV ·