☙ РеестрRegister
Корабль❦дураковThe Ship❦of Fools
Das NarrenschiffCXI
Легко дурачиться начать,Когда б умели перестать;А кто б и вздумал отставать —Тому помех не сосчитать.
Licht wer es / narren vohen anWann man ouch kündt von narrheyt lonWelcher das schon wolt vnder stanDer würd doch vil gehyndret dran
Гравюра к главе «Оправдание сочинителя», Базель, 1490-е

Оправдание сочинителяThe Poet's Apology

Entschuldigung des dichters
❦
CXIОправдание сочинителяThe Poet's Apology
Глупец из глупых, кто вперёд
Работнику деньгу даёт:
Негож товар, плоха работа,
Коль впереди не ждёшь расчёта.
Кто отработает тот грош,
Что прожит и проеден сплошь?
Где хлеб уж съеден наперёд,
Там дело нехотя идёт.
Вручи мне кто заране мзду,
Чтоб дурней я не звал к суду,
Я б мало на неё глядел,
Да уж давно бы всю проел;
И впрок не шла б она давно,
Как всё, что на земле дано:
Всё глупостью слывёт пустой.
Творя за деньги труд такой,
Я, верно, был бы обделён
И труд давно бы кинул вон;
Но раз уж мною он свершён
Лишь Богу в честь и миру впрок,
То ни почёт, ни кошелёк,
Ни тлен иной мне не был мил, —
Бог мне свидетель: не кривил.
Но знаю: не уйти перу
От укоризны на миру.
От добрых я снесу упрёк,
Их спор и суд пойдут мне впрок.
Бог видит: если в книге сей
Хоть в чём солгал я для людей
Иль Божий в ней закон задет,
Душа, и честь, и ум, — в ответ
Приму с терпением укор:
Я с верой не вступаю в спор.
И каждого прошу о том:
Примите книгу вы с добром,
Не мерьте труд на худший лад,
Не видьте срам в нём и разврат:
Не для того мой стих рождён.
Но знаю: мой удел решён —
Как у душистого цветка:
Пчела с него берёт медка;
Но коль паук на цвет вползёт,
Он яд, корысти ради, пьёт.
Не обойдётся здесь никак:
Своей природе верен всяк.
Коль в доме доброго не клали,
Добра и вынесут едва ли.
Кому про мудрость слушать лень,
Тот на меня брюзжит весь день;
По слову слышно в тот же час,
Какой фигляр стоит при нас.
Я видел: не один глупец
Вознёсся в выси наконец
Ливанским кедром в вышине
И дурью тешился вполне;
Я обождал — уж смолк трезвон;
Ищу — и не ответил он;
И даже места не сыскать,
Где дурню выпало живать.
Имеешь уши — так внемли;
Молчу: мой волк уже вблизи.
Дурак до срока всех корит,
Не зная, что у них болит;
Побудь спиной чужою всяк —
Узнал бы, что гнетёт и как.
Кто хочет — книгу пусть прочтёт;
Я знаю, где башмак мне жмёт.
И коль начнут меня честить:
«Врач, сам себя сумей целить,
Ведь ты и сам у нас в полку!» —
Я знаю, Богу в том реку,
Что глупости творил не раз,
В дурацком ордене сейчас;
Колпак трясу я во всю мочь,
А он с меня не хочет прочь.
Зато с усердьем и трудом
(Как видишь) я учён на том
И знаю дурней всех мастей;
И впредь, даст Бог, в теченье дней
Умом исправиться хочу,
Коль милость Божью получу.
Пусть всяк глядит, чтоб не сплошал,
Чтоб гребень дурня не пристал:
Дубина и в руке ветшает,
Пусть это всякий дурень знает, —
Так Брант Себастиан кончает.
Он к мудрости людей зовёт,
Какой бы ни был чин и род:
Кто мастер — поздно не придёт.
·1·4·9·9·
Ничто без причины.
·И·Б·
Der ist eyn narr / vnd grosser dor
Der eym werckman den lon gibt vor
Der macht nit werschafft vff dem merckt
Wer nit vff künfftig blonung werckt /
Gar seltten würt verdient der lon
Der vor verzert ist / vnd verthon
Das werck gar langsam naher got
Das man macht vff vorgessen brott /
Dar vmb het man mir vorgelont
Das ich der narren hett geschont
Ich hett mich wenig dar an koert
Dar zuo wer es doch yetz verzoert /
Vnd hett die leng mich nit gewerdt
Als alles das do ist vff erd
Das ist vnnütz dorheyt geacht /
Wann ich ouch diß vmb gelt hett gemacht
Sorg ich mir würd nit glicher lon
Ich hetts worlich langs lossen ston /
Aber die wile ichs hab gethon
Durch gottes ere / vnd nutz der welt
So hab ich weder gunst noch geltt
Noch anders zytlich gesehen an
Des will ich gott zuo zügen han
Vnd weiß doch / das ich nit mag bliben
Gantz vngestrofft jn mynem schriben
Den guoten will ichs lossen noch
Ir stroff / jnred / vff noemen ouch
Dann ich mich des gen gott bezüg
Ist ettwas hie / dar an ich lüg
Oder das syg wider gotts lere
Der selen heil / vernunfft / vnd ere
Des stroff nym ich vff / mit gedult
Ich will am glouben nit han schuldt
Vnd bitten hye mit / yederman
Das man von mir für guot well han
Vnd nit zuo argem messen vß
Noch aergerniß / schand / nemen druß
Dann ich habs dar vmb nit gedicht
Aber ich weiß das mir geschicht
Glich wie der bluomen die wol rücht
Dar vß das byenlin hunig zücht /
Aber wann dar vff kumbt eyn spynn
So suocht sie gyfft noch jrem gwynn
Das würt har jnn ouch nit gespart
Eyn yedes duot noch syner art
Wo nüt ist guotes jn eym huß
Do kan man nüt guots tragen vß
Wer nit gern hoert von wißheyt sagen
Der würt dest dicker von mir klagen
Dem hoert man an syn worten an
Was er sy für eyn gouckelman /
Ich hab gesehen manchen dor
Der vff erhebt was hoch entbor
Glich als der Caeder Lybani
Der bducht sich syner narrheyt fry
Ich wart eyn wile / vnd hort syn nym
Ich suocht jn / er gab mir keyn stym
Man kund ouch fynden nit die stat
Do der selb narr gewonet hat
Wer oren hab / der moerck / vnd hoer
Ich schwig / der wolff ist mir nit verr
Eyn narr strofft manchen vor der zyt
Das er nit weißt was jm an lyt
Muest yeder syn des andern ruck
Er würt bald jnnen was jn druckt
Wer wel / der leß diß narrenbuoch
Ich weiß wol / wo mich druckt der schuoch
Dar vmb / ob man wolt scheltten mich
Vnd sprechen / artzt heyl selber dich
Daenn du ouch bist jnn vnser rott
Ich kenn das / vnd vergych es gott
Das ich vil dorheyt hab gethon
Vnd noch jm narren orden gon
Wie vast ich an der kappen schütt
Will sie mich doch gantz lossen nytt
Doch han ich fliß / vnd ernst an koert
Do mit (als du sichst) han gelert
Das ich yetz kenn / der narren vil
Hab muot ouch fürter / ob gott will
Mit witz mich bessern / mit der zyt
Ob mir so vil / gott gnaden gytt
Eyn yeder luog das er nit fael
Das jm nit blib der narren strael
Der kolb veraltt jn syner hant
Des sy eyn yeder narr gemant
Als bschlüßt Sebastianus Brant
Der yedem zuo der wißheyt ratt
Er sy was wesens / oder stat
Keyn guot werckman / kam nye zuo spatt
·1·4·9·9·
Nüt on vrsach.
·J·B·<!--transkribiert J und nicht I, da es für den Drucker Johann Bergmann steht-->
· CXI ·